Thực phẩm nào cần kiểm dịch động vật trước khi nhập khẩu và xuất khẩu?

Kiểm dịch động vật là bước bắt buộc đối với nhiều loại thực phẩm có nguồn gốc từ động vật khi nhập khẩu hoặc xuất khẩu. Việc kiểm dịch không chỉ nhằm phòng, chống dịch bệnh mà còn là căn cứ để thông quan hàng hóa và đáp ứng yêu cầu của nước nhập khẩu.

Vậy những loại thực phẩm nào phải kiểm dịch động vật? Trường hợp nào được miễn? Nội dung dưới đây sẽ giúp doanh nghiệp hiểu rõ và thực hiện đúng quy định.

1. Kiểm dịch động vật là gì?

Kiểm dịch động vật là hoạt động do cơ quan thú y có thẩm quyền thực hiện nhằm:

  • Phòng ngừa, phát hiện và ngăn chặn mầm bệnh nguy hiểm 
  • Bảo đảm an toàn dịch bệnh cho người và vật nuôi 
  • Kiểm soát chất lượng đối với sản phẩm động vật trong lưu thông, xuất nhập khẩu 

Hoạt động kiểm dịch được áp dụng cho:

  • Động vật sống 
  • Sản phẩm động vật 
  • Thực phẩm có nguồn gốc từ động vật 

2. Thực phẩm nào bắt buộc kiểm dịch động vật khi nhập khẩu?

Theo quy định của pháp luật thú y, các thực phẩm có nguồn gốc từ động vật khi nhập khẩu vào Việt Nam phải thực hiện kiểm dịch động vật, bao gồm:

2.1. Thịt và sản phẩm từ thịt

  • Thịt tươi, thịt đông lạnh từ gia súc, gia cầm 
  • Thịt chế biến (thịt xông khói, xúc xích, giăm bông, lạp xưởng…) 
  • Phụ phẩm từ thịt dùng làm thực phẩm 

2.2. Sản phẩm từ sữa

  • Sữa tươi, sữa tiệt trùng, sữa bột 
  • Phô mai, bơ, kem, sữa chua 
  • Nguyên liệu sữa dùng trong chế biến thực phẩm 

2.3. Trứng và sản phẩm từ trứng

  • Trứng gia cầm tươi, trứng muối 
  • Bột trứng, trứng lỏng, trứng tiệt trùng 
  • Sản phẩm chế biến có thành phần chính từ trứng 

2.4. Thủy sản có nguồn gốc động vật

  • Cá, tôm, cua, mực, nhuyễn thể dùng làm thực phẩm 
  • Thủy sản đông lạnh, khô, ướp muối 
  • Sản phẩm thủy sản chế biến 

2.5. Các sản phẩm động vật khác dùng làm thực phẩm

  • Mật ong 
  • Tổ yến và sản phẩm từ yến 
  • Nội tạng động vật 
  • Collagen, gelatin có nguồn gốc từ động vật 

👉 Các sản phẩm trên bắt buộc phải có giấy chứng nhận kiểm dịch động vật của nước xuất khẩu và được kiểm dịch khi nhập khẩu tại cửa khẩu Việt Nam.

3. Thực phẩm nào cần kiểm dịch động vật khi xuất khẩu?

Khi xuất khẩu thực phẩm, doanh nghiệp Việt Nam cũng phải thực hiện kiểm dịch động vật đối với:

  • Thịt và sản phẩm từ thịt xuất khẩu 
  • Thủy sản và sản phẩm thủy sản 
  • Sản phẩm từ sữa, trứng, mật ong, tổ yến 
  • Các thực phẩm có nguồn gốc động vật theo yêu cầu của nước nhập khẩu 

📌 Lưu ý:
Mỗi quốc gia có yêu cầu kiểm dịch riêng, do đó ngoài quy định của Việt Nam, doanh nghiệp cần tuân thủ điều kiện thú y của nước nhập khẩu.

4. Thực phẩm có nguồn gốc động vật nào được miễn kiểm dịch?

Một số trường hợp thực phẩm có nguồn gốc động vật có thể được miễn kiểm dịch, tùy theo:

  • Mức độ chế biến sâu 
  • Quy định cụ thể của Bộ Nông nghiệp và Môi trường 
  • Thỏa thuận song phương giữa Việt Nam và nước xuất khẩu / nhập khẩu 

Ví dụ:

  • Sản phẩm đã được xử lý nhiệt hoàn toàn, không còn nguy cơ mang mầm bệnh 
  • Sản phẩm dùng làm quà biếu, quà tặng với số lượng nhỏ (theo quy định) 

Tuy nhiên, việc miễn kiểm dịch phải có căn cứ pháp lý rõ ràng, không tự động áp dụng.

5. Cơ quan thực hiện kiểm dịch động vật

Cơ quan có thẩm quyền kiểm dịch động vật là:

  • Cơ quan thú y thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường 
  • Các Chi cục Thú y vùng / cửa khẩu được phân công 

Cơ quan này có trách nhiệm:

  • Tiếp nhận hồ sơ đăng ký kiểm dịch 
  • Kiểm tra thực tế lô hàng 
  • Cấp Giấy chứng nhận kiểm dịch động vật cho hàng hóa đủ điều kiện 

6. Hồ sơ kiểm dịch động vật đối với thực phẩm

Hồ sơ kiểm dịch động vật thường bao gồm:

  • Đơn đăng ký kiểm dịch 
  • Giấy chứng nhận kiểm dịch của nước xuất khẩu (đối với hàng nhập khẩu) 
  • Hợp đồng, hóa đơn, vận đơn 
  • Phiếu đóng gói, danh sách hàng hóa 
  • Các giấy tờ liên quan khác theo yêu cầu của cơ quan thú y 

7. Lưu ý quan trọng khi làm kiểm dịch động vật cho thực phẩm

  • Kiểm tra danh mục sản phẩm phải kiểm dịch trước khi nhập khẩu hoặc xuất khẩu 
  • Đăng ký kiểm dịch trước khi hàng về cửa khẩu 
  • Thông tin lô hàng phải thống nhất trên tất cả chứng từ 
  • Tránh nhầm lẫn giữa kiểm dịch động vậtkiểm tra an toàn thực phẩm 

8. Dịch vụ tư vấn kiểm dịch động vật cho thực phẩm nhập khẩu – xuất khẩu

Thủ tục kiểm dịch động vật có thể phức tạp, đặc biệt với các lô hàng:

  • Thực phẩm mới 
  • Sản phẩm chế biến nhiều thành phần 
  • Xuất khẩu sang thị trường khó tính 

Sử dụng dịch vụ chuyên nghiệp giúp doanh nghiệp:

  • Xác định đúng thực phẩm có phải kiểm dịch hay không 
  • Chuẩn bị hồ sơ đúng quy định 
  • Rút ngắn thời gian thông quan 

📞 Liên hệ ngay để được tư vấn chi tiết về kiểm dịch động vật cho thực phẩm nhập khẩu và xuất khẩu, tránh rủi ro và phát sinh chi phí không cần thiết.

CÔNG TY TNHH FOMEDHA CONSULTING
TEL: 0383729470
Email: fomedhaconsulting@gmail.com

Xem thêm: Quy định về kiểm dịch thực phẩm theo quy định mới nhất